Overslaan en naar de inhoud gaan

Is dementie erfelijk?

Dementie is meestal niet erfelijk. Iemand met dementie vergeet steeds meer en kan steeds minder goed nadenken. Dit komt omdat de hersenen slechter gaan werken. Vaak is de oorzaak van dementie de ziekte van Alzheimer. Alzheimer is bij ongeveer 5 op de 100 (5%) families wel erfelijk. Dat komt vooral voor in families waarin Alzheimer voor het 65ste levensjaar begint.

Oorzaken dementie

Het belangrijkste risico voor dementie is oudere leeftijd. Maar ook roken, een ongezonde leefstijl, hoge bloeddruk en diabetes kunnen de kans verhogen. Maar niet iedereen uit die groep wordt dement. De kans dat iemand dementie krijgt, is 1 op de 5 (20%). Door gezond te leven, bezig te bljjven en veel te bewegen kun je dementie soms uitstellen.

Alzheimer vaker in de familie

Dementie komt vaak door de ziekte van Alzheimer. Van alle mensen met dementie, hebben er 7 op de 10 (70%) de ziekte van Alzheimer. Bij de meeste mensen begint de ziekte na hun 60-65ste jaar. Bij ongeveer een vierde (25%) komt Alzheimer vaker in een familie voor; dan hebben twee of meer mensen in de familie het. Dat noemen we familiaire aanleg. Alzheimer komt sowieso vaak voor, dus als het vaker in een familie voorkomt, wil dat nog niet zeggen dat het aantoonbaar erfelijk is.

Alzheimer voor je 65ste

Als de ziekte van Alzheimer bij meerdere mensen in je familie vóór het 65ste jaar begint, is het vaak de erfelijke vorm van Alzheimer. Soms kan dat worden vastgesteld met DNA-onderzoek. Als één van je ouders de erfelijke vorm van Alzheimer heeft, is er 50 % kans dat jij het ook krijgt (autosomaal-dominante overerving). 

Erfelijke Alzheimer en DNA-onderzoek

Is bekend is door welke afwijking in het DNA (mutatie) iemand uit jouw familie Alzheimer heeft gekregen? Dan kun je bij de huisarts een verwijzing vragen naar de polikliniek Klinisch Genetica. Je kunt met de klinisch geneticus bespreken of je DNA-onderzoek zou willen laten doen. Of je dat wilt, is jouw persoonlijke keuze.

Erfelijkheid andere vormen dementie

Frontotemporale dementie (FTD) is soms erfelijk (in 25 tot 40% van de gevallen)Iemand met de erfelijke vorm van FTD heeft 1 op 2 (50%) kans om dit aan een kind door te geven. Lewy body dementie is bijna nooit erfelijk. Bij het ontstaan van vasculaire dementie speelt erfelijke aanleg waarschijnlijk een kleine rol.

Dementie onderdeel van andere ziektes

Bij ruim 50 ziektes is dementie een onderdeel van de ziekte. Dat kan een erfelijke of een niet-erfelijke ziekte zijn. Enkele voorbeelden van (erfelijke) ziektes waar dementie onderdeel van kan zijn: CADASIL, de ziekte van Huntington en de Katwijkse ziekte.

Heb je behoefte aan ondersteuning of lotgenotencontact? Neem dan contact op met Alzheimer Nederland.