Overslaan en naar de inhoud gaan

Is dementie erfelijk?

Dementie is meestal niet erfelijk. Vaak is de oorzaak van dementie de ziekte van Alzheimer. Bij ongeveer 1 op de 5 (20%) van de mensen bij wie de ziekte van Alzheimer op jonge leeftijd begint, is de oorzaak wel erfelijk.

Oorzaken dementie

Het belangrijkste risico voor dementie is oudere leeftijd. Ook als je niet zo gezond leeft, weinig beweegt, rookt, hoge bloeddruk of diabetes hebt of je hersenen niet zo actief houdt, is je kans groter. Maar niet iedereen die ongezond leeft, wordt dement.
De kans dat iemand dementie krijgt, is 1 op 5 (20%). Door gezond te leven, je hersenen actief houdt en veel te bewegen, kun je dementie soms uitstellen.

Alzheimer vaker in de familie

Dementie komt vaak door de ziekte van Alzheimer. Van alle mensen met dementie, hebben er 7 op de 10 (70%) de ziekte van Alzheimer. Bij de meeste mensen begint de ziekte na hun 60-65ste jaar. Soms komt Alzheimer vaker in de familie voor; dan hebben twee of meer mensen in de familie het. Dat heet familiaire aanleg. Maar Alzheimer komt in de hele bevolking vaak voor. Dus als het in een familie vaak voorkomt, wil dat nog niet zeggen dat het erfelijk is.

Alzheimer voor je 65ste

Als de ziekte van Alzheimer bij meer mensen in je familie vóór het 65ste jaar begint, gaat het soms om de erfelijke vorm van Alzheimer. Bij deze erfelijke vorm van Alzheimer, ontstaat de ziekte door een fout in een gen (mutatie). Of dat zo is, kan worden vastgesteld met DNA-onderzoek. Als één van je ouders deze mutatie heeft, is er 50 % kans dat jij het ook krijgt (autosomaal-dominante overerving). 

DNA-onderzoek

Heeft een van jouw ouders, broers, zussen of kinderen dementie gekregen door een afwijking in een gen (mutatie)? Of zijn er minimaal drie familieleden die dementie hebben gekregen voor dat ze 60 tot 65 waren? En komt de ziekte in minstens twee generaties voor? Dan kun je bij de huisarts een verwijzing vragen naar de polikliniek Klinisch Genetica. Je kunt met de klinisch geneticus bespreken of je DNA-onderzoek zou kunnen laten doen. Of je dat wilt, kun je met de klinisch geneticus bespreken. Het is jouw persoonlijke keuze.

Erfelijkheid andere vormen dementie

Frontotemporale dementie (FTD) is soms erfelijk (in 25 tot 40% van de gevallen). Iemand met de erfelijke vorm van FTD heeft 1 op 2 (50%) kans om dit aan een kind door te geven.
Lewy body dementie is bijna nooit erfelijk. Bij het ontstaan van vasculaire dementie speelt erfelijke aanleg waarschijnlijk een kleine rol.

Dementie onderdeel van andere ziektes

Bij meerdere ziektes is dementie een onderdeel van de ziekte. Dat kan een erfelijke of een niet-erfelijke ziekte zijn. Een paar voorbeelden van (erfelijke) ziektes waar dementie bij kan horen, zijn: CADASIL, de ziekte van Huntington en de Katwijkse ziekte.

Heb je behoefte aan ondersteuning of lotgenotencontact? Neem dan contact op met Alzheimer Nederland.

Heb je een vraag over erfelijkheid van dementie? erfolijnaterfocentrum.nl (subject: Vraag, body: Naam%3A%0A%0AMijn%20vraag%20is%3A) (Mail) ons.