Hereditair angio-oedeem
Hereditair angio-oedeem (HAE) is een erfelijke ziekte, waarbij iemand aanvallen heeft van zwellingen (oedeem) in het lichaam. Die zwellingen kunnen op verschillende plekken zitten. Bijvoorbeeld in de huid, de buik, in de keel of mond. De oorzaak is een afwijking in een gen.
Het oedeem kan in minuten tot uren ontstaan en zonder behandeling 2 tot 5 dagen duren. De zwellingen kunnen pijnlijk zijn. Als een zwelling in de darm zit kan die verstopt raken. Soms ontstaat een zwelling in de keel, dan kan iemand problemen krijgen met ademhalen.
Voordat de aanvallen beginnen kunnen mensen met HAE last hebben van:
- erg moe zijn
- angstig zijn of zich anders voelen dan normaal
- misselijk zijn
- een tintelend gevoel
- pijn in gewrichten
- rode uitslag op de huid die niet jeukt
Vaak beginnen de aanvallen van HAE als iemand in de puberteit is, maar het komt ook voor bij jongere kinderen. Soms krijgt iemand een aanval na stress, een infectie, wanneer iemand een wond heeft, bij een kleine operatie of door bepaalde hormonen.
Welke kenmerken iemand krijgt en hoe ernstig het dan is, verschilt tussen personen.
Heb je een vraag? erfolijn
erfocentrum.nl (subject: Vraag, body: Mail%20ons%20uw%20vraag%3B%20binnen%205%20werkdagen%20ontvangt%20u%20een%20antwoord.%20%0A%0AMijn%20vraag%20is%3A%20%0A) (Mail) ons.
-
Andere namen voor deze ziekte
Erfelijk angio-oedeem
Erfelijk angioneurotisch oedeem
Hereditary angioneurotic edema
Erfelijk bradykinine-geïnduceerd angio-oedeem
Erfelijk niet-histamine-geïnduceerd angio-oedeem
Familiaal angioneurotisch oedeem -
Hoe wordt deze ziekte vastgesteld?
Een arts kan denken aan HAE als iemand kenmerken heeft zoals die hierboven staan. Soms zijn er meer mensen in de familie die het hebben. Maar dat is niet altijd zo. Door onderzoek van het bloed en door DNA-onderzoek kan het kan worden vastgesteld.
-
Is er behandeling voor deze ziekte?
HAE kan meestal niet genezen. Er zijn wel medicijnen die iemand kan krijgen tijdens een aanval of om er voor te zorgen dat iemand geen aanvallen krijgt. Dit zijn voor een deel andere medicijnen dan voor iemand met een niet-erfelijke vorm van angio-oedeem.
Er wordt onderzoek gedaan om met gentherapie de ziekte te genezen.
-
Hoe vaak komt het voor?
Naar schatting heeft 1 tot 5 van de 50.000 mensen HAE. In Nederland zijn er ongeveer 1000 mensen met deze aandoening.
-
Wat is de oorzaak van deze ziekte?
De oorzaak van deze ziekte is een afwijking in een gen. Er zijn verschillende genen waarin die fout kan zitten. Een afwijking in het SERPING1-gen komt het meest voor. Dit gen ligt op chromosoom 11, op de lange (q) arm op positie 12.1(11q12.1).
Een afwijking in één van die genen zorgt er op verschillende manieren voor dat er teveel van een bepaalde stof gemaakt wordt. Die stof is de oorzaak van het oedeem.
-
Is deze ziekte erfelijk?
Ja, HAE is erfelijk. Meestal krijgt iemand de aandoening als één van de ouders het gen met de afwijking doorgeeft. Dit heet autosomaal dominante overerving.
Het kan ook gaan om een nieuwe afwijking in een gen. Dan is iemand meestal de eerste in de familie met HAE.
-
Kinderwens
Heb je kans op (nog) een kind met hereditair angio-oedeem en wil je een kind? Dan heb je misschien verschillende keuzes. Je kunt er over praten met je dokter. Die kan je misschien verwijzen naar een erfelijkheidsarts. Een erfelijkheidsdarts kan informatie op maat geven. Het gesprek over de verschillende keuzes kun je voorbereiden.
Wil je misschien embryoselectie (PGT) laten doen? Dan kun je dat met een gynaecoloog of erfelijkheidsarts bespreken. Deze arts kan je misschien verwijzen naar PGT Nederland. De artsen van PGT Nederland kunnen je vertellen of PGT mogelijk is.
Heb je als vrouw HAE en wil je wilt zwanger worden? Dan kun je erover praten met je dokter. Die kan je vertellen of er risico’s tijdens een zwangerschap zijn voor jou of je ongeboren kind. Misschien is het nodig je medicijnen aan te passen.
-
Meer info voor patiënten
- Vereniging voor Angio-OedeemInformatie en lotgenotencontact voor mensen met erfelijk angio-oedeem (HAE), verworven angio-oedeem (AAE) en AE/QE
- Cyberpoli HAEInformatie, filmpjes en je kunt vragen stellen aan een aantal deskundigen. Cyberpoli is bedoeld voor jongeren van 13 tot 26 jaar en voor hun ouders, broers en zussen
- Huisartsenbrochure Hereditair Angio-Oedeem (2019)Geschreven door VSOP, NHG en de patiëntenvereniging. Bij deze brochure hoort een brief voor de huisarts patiënt
- Huidziekten.nl
- MedlinePlus GeneticsInformatie in het Engels
- Genetic and Rare Diseases Information Center (GARD)Informatie in het Engels met een overzicht van hoe vaak bepaalde kenmerken van de ziekte voorkomen.
-
Meer info voor artsen
- Huisartsenbrochure Hereditair Angio-Oedeem (2019)Geschreven door VSOP, NHG en de patiëntenvereniging. Bij deze brochure hoort een brief voor de huisarts patiënt
- Orphanet
- OMIMFenotypische serie
- Hereditary Angioedema (StatPearls)Informatie van de National Library of Medicine (VS)
-
Expertisecentra
- Expertisecentra speciaal voor deze aandoening:
-
- Amsterdam UMC Expertisecentrum voor Primaire Immuundeficienties en Beenmergfalen
- Amsterdam UMC - Amsterdam UMC
- Meibergdreef 9
- 1105 AZ AMSTERDAM
- +31 (0)20 566 9111
- ecza@amsterdamumc.nl
- Orpha.net Expertlink
- Expertisecentra voor vormen van deze aandoening:
- Geen expertisecentra gevonden voor vormen van deze aandoening.
- Expertisecentra voor de groep van aandoeningen waar deze aandoening ook bij hoort:
-
- Amsterdam UMC Expertisecentrum voor Primaire Immuundeficienties en Beenmergfalen
- Amsterdam UMC - Amsterdam UMC
- Meibergdreef 9
- 1105 AZ AMSTERDAM
- +31 (0)20 566 9111
- ecza@amsterdamumc.nl
- Orpha.net Expertlink
-
Updatedatum
27 februari 2024
