Vaderschaps- en verwantschapstest

Biologische verwantschap kan je vaststellen met DNA-onderzoek. De afdeling Vaderschapsonderzoek van Sanquin Diagnostiek te Amsterdam voert dit soort DNA-onderzoek uit. Onderaan deze tekst staan enkele andere organisaties die ook DNA-onderzoek aanbieden. 

 

Mensen laten dus DNA-onderzoek doen als er twijfel bestaat over het biologisch ouderschap, of als er een verschil van mening over is. Ook bij andere familierelaties kan soms DNA-onderzoek naar verwantschap gedaan worden.  Of dat echt kan, hangt af van de graad van bloedverwantschap en het aantal beschikbare familieleden. Hoe meer personen betrokken kunnen worden bij het onderzoek, hoe meer informatie beschikbaar komt.  

Bij een verwantschapstest maakt Sanquin gebruik van erfelijke kenmerken. Deze kenmerken zijn vastgelegd in het DNA. Een groot deel van het DNA is bij iedereen hetzelfde. Maar sommige stukken verschillen van persoon tot persoon. Deze verschillen worden “DNA-polymorfismen” genoemd. Met deze DNA-polymorfismen kan per persoon een eigen DNA-profiel worden vastgesteld. Een DNA-profiel is net zoiets als een vingerafdruk: het is uniek per persoon.

 

In alle lichaamscellen zitten op het DNA twee kopieën van alle genen. Genen bevatten de informatie over al onze erfelijke eigenschappen. Eén kopie van het gen krijg je van je moeder, het andere van je vader. Zo’n kopie noemen we een “allel” (meervoud: allelen).

 

Een aantal van deze ‘allelen’ bij een kind kunnen alleen van beide biologische ouders komen. Als het kind DNA heeft dat niet van de moeder afkomstig is, dan moet het van de vader komen. Als de geteste man het DNA niet heeft, is hij dus niet de vader (zie afbeelding DNA-profielen).

Er kunnen juridische redenen zijn voor verwantschapsonderzoek. Bijvoorbeeld voor wettelijke ontkenning of erkenning van het vaderschap. Of bij procedures rond asielaanvragen en gezinshereniging. Het DNA-onderzoek dat Sanquin uitvoert is rechtsgeldig. 

 

Sanquin – en een hoop andere organisaties – bieden ook thuistesten aan. Deze testen bieden over het algemeen minder betrouwbare resultaten. Vandaar dat Sanquin thuistesten niet inzet bij rechtszaken en dergelijke. 

 

Het DNA-onderzoek van Sanquin kan met 100% zekerheid vaststellen dat iemand niet de vader is. Het onderzoek kan niet met 100% zekerheid aanwijzen dat iemand wel de vader is, maar de zekerheid is meestal wel groter dan 99,999%.