Feochromocytoom
Een feochromocytoom is een gezwel van het bijniermerg dat teveel stresshormonen (adrenaline, noradrenaline) maakt. Het bijniermerg is de binnenkant van de bijnieren. Zo’n gezwel kan ook buiten de bijnieren voorkomen. Dan wordt het gezwel een paraganglioom genoemd. Deze gezwellen kunnen ontstaan in de borstholte, de buikholte of het bekkengebied. Ook kunnen paragangliomen in nek en hoofd voorkomen en dan wordt gesproken van een glomustumor. De glomustumoren maken meestal geen stresshormonen aan.
Een feochromocytoom of paraganglioom kan ook onderdeel zijn van een erfelijke ziekte zoals multiple endocriene neoplasie (MEN) type 2 syndroom, neurofibromatose type 1, de ziekte van Von Hippel-Lindau of een familiair paraganglioom syndroom.
Een feochromocytoom is meestal een goedaardige zwelling, maar in bij 10-15 op 100 mensen (10-15%) is er sprake van een kwaadaardig gezwel. Bij een paraganglioom daarentegen kan er bij 20-50 op 100 (20-50%) een kwaadaardig gezwel zijn.
De klachten en verschijnselen kunnen variëren per persoon. Deze ontstaan zowel door het teveel aan stresshormonen die door het gezwel worden geproduceerd en als door druk van het gezwel op de omliggende weefsels. Door het teveel aan stresshormonen kunnen ontstaan:
- Verhoogde bloeddruk
- Klachten van duizeligheid en niet lekker zijn door een daling van de bloeddruk bij gaan staan (orthostatische hypotensie)
- Hoofdpijn
- Overmatig zweten
- Opvliegers
- Trillen
- Hartkloppingen of een drukkend gevoel op de borst
- Bleek wegtrekken
- Angst of paniek
- Misselijkheid en braken, gewichtsverlies
- Moeheid
- Hoge glucosewaarden in het bloed
Iemand kan ineens een veel te hoge bloeddruk krijgen, bijvoorbeeld door een chirurgische ingreep, of gebruik van medicijnen of voedingsproducten (o.a. chocolade, bier, wijn, gefermenteerde producten, noten, rode pruimen, ananas, bananen, vijgen, avocado). Dit kan leiden tot een hartinfarct, beroerte, verminderd bewustzijn (encefalopathie), hartritmestoornissen, hartfalen, vocht achter de longen (longoedeem) en soms tot overlijden.
Het gezwel kan door de omvang en eventuele ingroei en druk op andere weefsels klachten veroorzaken. Dit is afhankelijk van de plaats van het gezwel en de grootte. Voorbeelden zijn een verminderd gehoor, oorsuizen, heesheid, pijn, slechte stoelgang (obstipatie) en hoesten.
Soms wordt de aandoening per toeval gevonden zonder dat er klachten zijn.
Bij mensen met een feochromocytoom of paraganglioom bestaat een grotere kans op hart- en vaatziekten en
suikerziekte (diabetes mellitus).
Heb je een vraag? erfolijnerfocentrum.nl (subject: Vraag, body: Mail%20ons%20uw%20vraag%3B%20binnen%205%20werkdagen%20ontvangt%20u%20een%20antwoord.%20%0A%0AMijn%20vraag%20is%3A%20%0A) (Mail) ons.
Delen van deze tekst zijn overgenomen van BijnierNET.nl.
-
Andere namen voor deze ziekte
Pheochromocytoma
-
Hoe wordt deze ziekte vastgesteld?
Een arts kan op grond van de bovenstaande kenmerken vermoeden dat het om een feochromocytoom of paraganglioom gaat. Dan wordt verder onderzoek gedaan.
-
Is er behandeling voor deze ziekte?
Een feochromocytoom en paraganglioom worden behandeld met een operatie.
-
Hoe vaak komt het voor?
Een feochromocytoom ontstaat bij 4-16 per 2 miljoen mensen per jaar. Paragangliomen ontstaan bij 1 per 2 miljoen mensen per jaar. Dit komt in totaal neer op 40-130 nieuwe mensen per jaar in Nederland.
-
Is deze ziekte erfelijk?
Bij een derde van de mensen met een feochromocytoom is sprake van een erfelijke aanleg. Een verandering in het erfelijk materiaal (DNA) veroorzaakt het gezwel.
-
Meer info voor patiënten
-
Meer info voor artsen
-
Expertisecentra
- Expertisecentra specifiek voor deze aandoening:
-
- CETL - Centrum Endocriene Tumoren Leiden
- Polikliniek Endocrinologie
- Albinusdreef 2
- 2333 ZA LEIDEN
- +31 (0)71 526 3505
- endo@lumc.nl
- Orpha.net Expertlink
-
- Radboudumc Expertisecentrum Schedelbasispathologie
- Afdeling Keel-, Neus- en Oorheelkunde
- Geert Grooteplein-Zuid 10
- 6525 GA NIJMEGEN
- +31 (0)24 361 3506
- Orpha.net Expertlink
-
- Centrum voor Familiaire Tumoren
- UMCG - Universitair Medisch Centrum Groningen
- Hanzeplein 1
- 9713 GZ GRONINGEN
- +31 (0)50 361 6161
- Orpha.net Expertlink
-
- Expertisecentrum Hoofd-Hals Oncologie
- Amsterdam UMC, locatie VUmc
- De Boelelaan 1117
- 1081 HV AMSTERDAM
- +31 (0)20 444 4444
- Orpha.net Expertlink
- De expertisecentra hieronder richten zich op de groep van aandoeningen waar de aandoening onder valt, of op kenmerken die bij de aandoening kunnen horen:
-
- Radboud Bijniercentrum
- Afdeling Endocriene Ziekten
- Geert Grooteplein-Zuid 10
- 6525 GA NIJMEGEN
- 31 (0)24 361 4599
- endocrieneziekten-secr@endo.umcn.nl
- Orpha.net Expertlink
-
- Bijniercentrum UMCG
- UMCG - Universitair Medisch Centrum Groningen
- Hanzeplein 1
- 9713 GZ GRONINGEN
- +31 (0)50 361 6161
- Orpha.net Expertlink